arrow-left arrow-right logo_ashoka share-email share-facebook share-googleplus share-twitter

Page Title

New York Times o Ashoce

Kategorie:

przez Martyna Rubinowska

W The New York Times ukazał się artykuł Davida Brooksa o Ashoce, zatytułowany Everyone a changemaker. Poniżej przedstawiamy tłumaczenie.

Każdy może być twórcą zmian na lepsze

Bill Drayton wymyślił termin „przedsiębiorca społeczny” i założył Ashokę, organizację, która wspiera 3500 innowatorów społecznych w 93 krajach. Jest legendą w świecie non-profit. W tym tygodniu odwiedziłem go, żeby przekonać się, czy może zaoferować trochę nadziei w tych zniechęcających czasach. Nie zawiodłem się.

Damon Winter / The New York Times

Drayton uważa, że żyjemy w problematycznym okresie, który jednak jest kluczowym momentem w historii, momentem przemiany. Przez wieki życie ludzkie miało określony format. Szedłeś do szkoły, by zdobyć zawód lub kompetencje – pieczenia, rolnictwa czy księgowości. Następnie stawałeś się siłą roboczą i nawet nieźle zarabiałeś, powtarzając tą samą czynność przez całą swoją karierę.

Ale dzisiaj maszyny potrafią wykonać prawie każdą powtarzalną czynność. Ten nowy świat potrzebuje kogoś innego. Drayton nazywa tę nową osobę twórcą zmian na lepsze (ang. changemaker).

Ci twórcy zmian, to ludzie, którzy potrafią dostrzec pewne wzorce zachowań wokół siebie, zidentyfikować problemy i znaleźć sposoby na ich rozwiązanie. Potrafią organizować dynamiczne zespoły, w których członkowie zamieniają się rolami, podejmować działania zbiorowe i nieustanie dostosowywać się do nowych sytuacji.

Na przykład, członek Ashoki Andrés Gallardo jest Meksykaninem, który mieszkał w dzielnicy o wysokiej przestępczości. Stworzył aplikację „Haus”, która pozwala jej użytkownikom na komunikację między sąsiadami. Aplikacja zawiera przycisk alarmowy, który ostrzega wszystkich w okolicy, kiedy dochodzi do przestępstwa. Pozwala on sąsiadom podejmować działania, czatować, wymieniać się statystykami przestępczości i współpracować.

Ażeby móc stworzyć i prowadzić taką społeczność, Gallardo musiał posiadać coś, co Drayton nazywa „życiem dla dobra ogółu opartym na empatii kognitywnej”. Kognitywna empatia to zdolność spostrzegania jak ludzie czują się w zmieniających się okolicznościach. Fragment „dla dobra ogółu” odnosi się do zdolności tworzenia zespołów.

Nie ma znaczenia czy pracujesz w kawiarni czy jesteś inspektorem technicznym w fabryce, firmy będą teraz zatrudniały pracowników, którzy dostrzegają problemy i odpowiednio na nie reagują.

Miliony mają już takie podejście. Jednak wiele osób wciąż mieszka w świecie, w którym tylko przestrzega się zasady i wykorzystuje powtarzalne umiejętności. Słyszą, jak społeczeństwo mówi im: „Nie potrzebujemy ciebie, ani twoich dzieci”. Oczywiście, że nastawiają się na przeciwdziałanie i kontratakują.

Głównym wyzwaniem naszych czasów, według Billa Draytona, jest sprawienie, by każdy był twórcą zmian na lepsze (ang. everyone a changemaker). Żeby to osiągnąć, trzeba zaczynać jak najwcześniej. Spójrzmy na taki scenariusz: twoje dziecko ma 12 lat. Opowiada tobie o pewnym problemie ze szkoły: większość kolegów regularnie dręczy ucznia, który ma specjalne potrzeby edukacyjne. To jest ważny moment. Zatrzymujesz się na chwilę i pytasz swoją córkę, czy uważa, że jest coś, co mogłaby zrobić w celu rozwiązania problemu, nie tylko dla tego jednego ucznia, ale w razie gdyby zaistniała podobna sytuacja w przyszłości.

Bardzo niewiele dzieci podejmuje działanie natychmiast, zaraz, gdy pojawia się problem. Gdy dostają okazję do zastanowienia się, nie ignorują problemu i próbują się z nim zmierzyć, wpadają na pomysł. Włączają w swój plan przyjaciół i działają. Rolą osoby dorosłej w tym momencie jest zejście z drogi. Oddanie dzieciom odpowiedzialności.

Kiedy dziecko ma własny pomysł, zorganizowało grupę i zmieniło swój świat, staje się twórcą zmian na lepsze. Ma moc. Będzie organizować więcej grup i zespołów. Zawsze będzie potrzebne.

Drayton zwraca się do rodziców: „Czy twoja córka wie, że jest twórcą zmian na lepsze? Czy ćwiczy to?” Jeśli nie jesteś pewny odpowiedzi, musisz natychmiast zabrać się do pracy.

Dawniej, społeczeństwo zdawało sobie sprawę, że potrzebuje upowszechnić umiejętności pisania i czytania. Dzisiaj szkoły muszą opracować programy nauczania i ocen, czyniące powszechną mentalność i umiejętności twórców dobrych zmian. Twórcy systemów edukacji muszą zrozumieć, że to powinno być ich nowym kryterium sukcesu.

Ashoka obserwuje ruchy społeczne, żeby zrozumieć, jak można promować zmianę myślenia i działania. Okazuje się, że skuteczne ruchy społeczne operują na podobnych zasadach.

Po pierwsze, skuteczne ruchy społeczne jednoczą silne i zaangażowane organizacje, z którymi mogą współtworzyć zmianę (Ashoka współpracuje z Arizona State University i George Mason University). Po drugie, ruch społeczny jest otwarty dla każdego. (Nigdy nie wiesz, czyj pomysł będzie decydujący). Po trzecie, taki ruch tworzy telenowele z codziennymi odcinkami. (Ruch obrony praw człowieka w Stanach Zjednoczonych stworzył seriale z dobrymi i złymi charakterami, jak na przykład marsze z Selmy do Montgomery).

Zastanawiam się, czy każdy chce zostać twórcą zmian na lepsze na modłę Draytona. Myślę o tych wszystkich wizjach społecznych, które nie są szczególnie polityczne. Możesz mieć społeczeństwo wypełnione lokalnymi twórcami zmian, ale jeśli twój rząd jest skorumpowany, ich praca idzie na marne. Sektor społeczny nigdy tak naprawdę nie poradził sobie z wszechobecnym zepsuciem moralnym.

Jednakże geniusz Draytona polega na jego umiejętności rozpoznawania nowych kategorii społecznych. Odkąd wynalazł kategorię „przedsiębiorcy społecznego” 36 lat temu, setki tysięcy ludzi mówiło: „Tak, chcę być jednym z nich”. Twórca zmian na lepsze jest właśnie rozszerzeniem tego gatunku społecznego.

Transformacja społeczna bierze się ze zmiany osobistej. Zmieniasz świat, kiedy sam odkrywasz nowy i atrakcyjniejszy sposób życia. Bill Drayton chce, żeby cecha, której wielu ludzi nawet nie zauważa, stała się powszechna. Chodzi o: sprawczość.

Miliony ludzi nie mają poczucia, że są w stanie przejąć kontrolę nad własnym życiem. Jeśli moglibyśmy każdemu dać szansę doświadczyć momentu sprawczości, by okazać miłość i szacunek w działaniu, konsekwencje tego naprawdę zmieniłby świat.


Tłumaczenie: Dagmara Platuska

Korekta: Martyna Rubinowska

Nowości Ashoki

Kliknij tutaj i zapisz się na comiesięczne Nowości Ashoki

Newsletter - Ashoka Poland